Het is een kunstmatig eilandje voor de kust van Muiden in het IJmeer. Ik heb er een hele dag op uitgekeken. Het eiland is vernoemd naar de 17e-eeuwse dichter Pieter Corneliszoon Hooft.

Hooft was drost van het nabijgelegen Muiden en de schrijver van het toneelstuk Warenar. Dit verklaart de naam van de twee kunstmatige eilanden Warenar en De Drost die gelegen zijn naast het eiland Hooft. Er is een aanlegsteiger voor boten. Verder buiten de wal ligt het Fort Pampus.

 

Voor mij is het steeds weer een bepaalde sensatie om eilandjes in de verte te zien. Ik heb dat onlangs beschreven over de Friese Meren. En dezer dagen ben ik in de omgeving van de randmeren bij Zuidelijk Flevoland.

Bijna een hele dag heb ik uitzicht gehad vanaf een strandje bij Huizen op het beboste eilandje Huizerhoef. Het is een kunstmatig eiland in het Gooimeer, nabij de Stichtse Brug. Het heeft de vorm van een hoefijzer. Je ziet dat er vegetatie is en een strand. In het binnengebied kunnen zeilboten afmeren.

Het is onbewoond; er komen wel duizenden kokmeeuwen.

Van Viti Levu wordt aangenomen dat het langer bewoond was dan het noordelijke eiland Vanua Levu. De eerste melanesische kolonisten zouden geland zijn op Vuda Point. Viti Levu is het grootste eiland van Fiji (10.390km2) met Suva en z’n 580.000 inwoners als hoofdstad. De maxima zijn 146 bij 106km. Nandi is de luchthaven.Wel drie uur rijden van de hoofdplaats. Voor de kust ligt Ovalau.

Suva is een verwaarloosde, vriendelijke stad, op de achtergrond vochtig groene bergen, gebouwd op een helling met kronkelige straatjes vol winkels. Het heeft een soort gerieflijke eentonigheid. De indiase bevolking is er in de meerderheid. Maar ze zijn angstig voor de Fidjianen.

Geologen denken dat het eiland is opgeheven van de zeebodem door een vulkaan. Aardbevingen en vulkaanerupties hebben gezorgd voor het ruige oppervlak. Het eiland wordt in ongeveer gelijke helften gescheiden door een noord-zuid-gebergte. De oostelijke kant van het eiland kent hevige regenval, terwijl de westelijke kant merkbaar droger is.

Het hoogste punt is Mount Tomanivi (1324m). De stranden zijn niets bijzonder, zelfs modderig. De suikerrietvelden rommelig, de lagunes vaak ondiep, gevaarlijke riffen. De wegen zijn in verval. Het landschap verkeert in nood: ontboste heuvels.

Op de vruchtbare bodem wordt suikerriet verbouwd; in het oosten zijn veehouderijen, waarvan Yaqara een ranch is met 7000 stuks vee op 70km2. Volgens Paul Theroux is het suikerriet op het eiland een voddig gewas.

Politiek is het een lastig gebied door de rassentegenstellingen.

Voorheen stond het bekend als de Nieuwe Hebriden, een Frans-Brits condominium. Vanuatu ligt in Melanesië ten oosten van de Koraalzee-eilanden, ten zuiden van de Salomonseilanden, ten westen van Fiji en ten noorden van Nieuw-Caledonië.

Veel van de eilanden van Vanuatu zijn al heel lang bewoond. De eerste sporen van bewoning dateren van 2000 v.Chr. De ‘ontdekking’ van de eilanden door de Europeanen wordt toegeschreven aan de portugese zeevaarder Pedro Fernandes de Queirós in 1606. Daarna kwamen de Europeanen niet meer terug tot het jaar 1768, toen de franse zeevaarder Louis Antoine de Bougainville de eilanden herontdekte. James Cook noemde de eilanden in 1774 de Nieuwe Hebriden, een naam die aanbleef tot de onafhankelijkheid.

In 1825 leidde de ontdekking van sandelhout op het eiland Erromango tot een rush die aanhield tot een botsing tussen de geïmmigreerde polynesische arbeiders en de inheemse melanesiërs in 1830. In de jaren 1860 haalden landbouwers uit Australië, Fiji, Nieuw-Caledonië en Samoa, die zochten naar arbeidskrachten, melanesiërs naar die landen om te komen werken. Op een gegeven moment werkte meer dan de helft van de volwassen mannen in het buitenland.

Er kwamen ook kolonisten naar de Nieuwe Hebriden om katoenplantages op te zetten. Toen internationaal de katoenprijzen instortten, ging men over op koffie, cacao, bananen en, met het meeste succes, kokosnoten. Aanvankelijk waren het voornamelijk britse kolonisten die naar de Nieuwe Hebriden kwamen, maar door de instelling van de Caledonische Compagnie van de Nieuwe Hebriden, kwamen er al snel ook veel franse kolonisten. Rond de eeuwwisseling waren er twee keer zoveel Franse als Britse kolonisten.

De komst van de franse en britse kolonisten op de eilanden, brachten zowel Engeland als Frankrijk op de gedachte het land te annexeren. Maar in 1906 werden de Nieuwe Hebriden omgevormd tot een Engels-Frans condominium.  De komst van de amerikanen tijdens de 2e Wereldoorlog, met hun informele gedrag en relatieve rijkdom, zorgde voor de opkomst van het nationalisme op de eilanden en in de jaren 1960 ontstond de vraag vanuit de bevolking naar onafhankelijkheid, die Vanuatu, na democratische verkiezingen, op 30 juli 1980 daadwerkelijk kreeg. Het land werd vervolgens in 1981 lid van de Verenigde Naties en in 1983 van de Organisatie van Niet-gebonden Landen.

In de jaren 1990 ontstond er politieke instabiliteit die leidde tot een verdere decentralisatie van de overheid.

De hoofdstad Port Vila ligt op het eilandje Efate. Het is een aardig stadje dat tegen een berghelling is gebouwd. De haven is diep, zodat cruiseschepen er aan kunnen leggen. De winkels zijn welvoorzien, het is er schoon en ordelijk.

De bevolking van Tanna bestaat uit kleine, knorrig kijkende zwarten met kleine hoofden, korte benen en grote stoffige voeten. Ze lopen bij voorkeur naakt. De mannen dragen penisbeurzen. De bewoners gedragen zich in veel opzichten nog primitief. 

Op alle eilanden hebben kerkgenootschappen en sekten geijverd om de heidenen te bekeren tot hun richting, maar zoals op meer plaatsen blijven de traditionele gebruiken gehandhaafd. De scheppingsverhalen zijn heel lokaal gebonden.

Van de honderden eilandjes van de Salomon-archipel (bij Nieuw Guinea) is het kleine Savo het boeiendste. Het ligt 21km van het grote eiland Guadalcanal in het Sealark Channel. Vanuit kaap Esperance is het 9km. Van afstand lijkt het een kleine hobbel in de oceaan, een berg in zee, een zachte afgeronde vulkaan met groene hellingen. Het wordt in de wateren omgeven door wrakken van de zeeslagen in de 2e WO.

Het eilandje telt een aantal kleine dorpen, waar de (westerse) beschaving nog niet lijkt doorgedrongen. Mannen en jongens vissen in de kustwateren vanuit boomkano’s. Het strand bij het dorp dient nog als toilet. Het getij moet ze twee maal per dag reinigen. Het strand is ook de begraafplaats.

Het eiland heeft een actieve, rokende vulkaan zonder krater.Het kost een uur om aan de rand van de vulkaan te komen. De bewoners kunnen koken op het hete water dat van de hellingen stroomt.

Bekend is de grootpoothoen, die voor het uitbroeden van haar eieren afhankelijk is van de warmte van de bodem. Vandaar dat een vulkaaneiland zo geschikt is als biotoop. Na drie weken in de warmte komt het ei uit. Binnen een paar uur na de geboorte kan het kuiken vliegen. En om de zwerfhonden en wilde zwijnen te vermijden kiezen ze al snel voor een plek in de bomen. De verkoop van de megapode eieren is een bron van inkomsten.

Savo is rijk aan vruchtbomen: sinaasappelen, citroenen, guava’s. Ook noten worden geoogst (betelnoten, ngali-noten, kokosnoten). In de moestuin groeien gemakkelijke gewassen.

Het is er broeierig warm; het lijkt wel of de mensen de hele dag liggen te dutten. De mannen zitten onder de bomen op de betelnoten te kauwen. De toeristen gruwen van de insecten. Paul Theroux vond het eiland dat hij in 1991 bezocht een idylle.

Ze worden de gevaarlijkste eilanden van de Pacific genoemd. Ik lees niet wat Wikipedia er over schrijft, maar de beroemde reisjournalist Paul Theroux. De bewoners zien er woest uit: wilde haren, enorme voeten, smerige kleren, tatoeages op hun voorhoofd, sierlittekens over hun hele gezicht.

De Salomon Eilanden (28.890 km2) vormen een archipel ten oosten van Nieuw-Guinea van maar liefst 929 eilanden. Het schijnt dat de Inca’s in 1586 een spaanse veroveraar, genaamd Alvaro de Mendaña, had verteld dat er zeshonderd mijl naar het westen eilanden vol goud waren. Een prima manier om weer zo’n hebzuchtige goudzoeker kwijt te raken. Hij ontdekte eilanden met inboorlingen en zonder goud. Noemde ze naar de bijbelse koning Salomo.

1. Central (Tulagi)
2. Choiseul (Taro Island)
3. Guadalcanal (Honiara)
4. Isabel (Buala)
5. Makira (Kirakira)
6. Malaita (Auki)
7. Rennell-Bellona (Tigoa)
8. Temotu (Lata)
9. Western (Gizo)

In de Noordelijke Salomoneilanden zijn wel rijke kopermijnen, die door buitenlanders worden geëxploiteerd. Het hoort bij Nieuw Guinea. In de vorige eeuw werd onder de nationalist Francis Ona de onafhankelijkheid nagestreefd. Hij wilde de archipel herdopen in Het Heilige Land. In 1978 werd het onafhankelijk, maar het behoort altijd nog bij het Britse Gemenebest met Elisabeth II als staatshoofd. 

Eind 2001 was het land failliet. De buitenlandse schulden werden niet meer afbetaald, en zelfs de lonen van de ambtenaren konden niet meer worden uitbetaald. Sindsdien is het land afhankelijk van buitenlandse ontwikkelingshulp. Sinds 2003 zijn hulptroepen uit naburige landen aanwezig. Deze hebben de economische en de veiligheidssituatie aanzienlijk verbeterd. Het toerisme, alhoewel voorbehouden aan avontuurlijke reizigers, begint een steeds grotere economische rol te spelen.

De hoofdstad van de Salomon Eilanden ligt op Guadalcanal met hoofdstad Honiara. Vrijwel al het voedsel wordt geimporteerd uit Australië, Nieuw-Zeeland, Japan en de USA. Honiara, dat na de 2e WO ontstond, ziet er vervallen en wrokkig uit. Alsof het een plaats op Haiti is. Het heeft een stinkende haven met uitzicht op zeeëngte The Slot en op Iron Bottom Sound, die zijn naam ontleent aan het grote aantal schepen die daar gedurende de oorlog tot zinken zijn gebracht.

Op 1 april 2007 vond in de buurt van de Salomonseilanden een hevige zeebeving plaats met kracht 8,1. Het epicentrum lag op zo’n 40 km van het eiland Gizo.

Een uur of twee na de beving trof een tsunami de Salomonseilanden. Golven van enkele meters hoogte hebben diverse plaatsen geraakt. Er vielen enkele tientallen dodelijke slachtoffers, en duizenden mensen werden dakloos.

Ze staan bekend om hun erotiserende bevolking, die er een vrije sexuele moraal op na zou houden. Een fameuze bezoeker was de antropoloog en etnograaf Bronislaw Malinowski (1884-1942) die met zijn The Trobriand Islands (1915) en vooral The sexual life of savages (1929) pionierswerk verrichtte.

De meeste gegevens over de eilanden heb ik gelezen in Paul Theroux’s De Gelukkige Eilanden (1992), dat één van mijn favoriete reisboeken en naslagwerken is.

Hij kwam vanuit Port Moresby aan op het hoofdeiland Kiriwina. De weken die volgen zal hij met zijn kajak door de archipel (450km2) varen en ook enige kleine eilandjes bezoeken. De grotere eilanden zijn Kaileuna, Vakuta en Kitava. In totaal wonen er 12000 trobrainders.

De eerste europese bezoeker van de eilanden was het franse schip Esperance in 1793, het schip navigator Bruni d’Entrecasteaux noemde hen na zijn eerste luitenant, Denis de Trobriand. In 1894 kwam er de eerste kolonisten. Zendelingen en missionarissen die de heidenen wilden kerstenen, hetgeen gelukt is, maar wel met behoud van de tradities, zoals het Yamfeest. Op Kitiva snijden ze de dode in stukken, terwijl de  weduwe onder het lijk ligt. Het bloed bespat haar kleren, die ze drie dagen draagt, terwijl de dorpsbewoners de botten reinigen en vervolgens in een aarden pot gaan.

De trobrianders zijn tuinders en vissers die in de traditionele nederzettingen wonen. De sociale structuur is gebaseerd op matrilineaire clans die de controle hebben over land en middelen. Zoetwater moet bij de bron op het eilandje Labi gehaald worden. Ze spreken een austronesische taal, maar ook wel engels.

De trobrianders gebruiken de yam, een belangrijke voedselbron van het eiland, waarvan de effecten anticonceptie zijn, zodat de vrije sex verklaarbaar is. Ze gebruiken de yam ook als betaalmiddel; er is geen geldeconomie. Het is een taboe om in het bijzijn van anderen te eten. Ze kauwen eindeloos op betelnoten, waardoor hun tanden altijd rood zijn.

Op zeven of acht jaar oud beginnen kinderen erotische spelletjes te spelen met elkaar en imiteren volwassen met verleidelijke houdingen. Vier of vijf jaar later streven ze naar sexuele relaties.  Ze veranderen vaak van partners. Op Munawata zijn vrijgezellenhuisjes van de jongens, waar jonge knapen de meisjes ontvangen. Vrouwen zijn net zo assertief en dominant als mannen in het nastreven of weigeren van een geliefde.Dit is niet alleen toegestaan, maar wordt ook aangemoedigd.

Jongen en meisje brengen een tijd bij elkaar door. De ouders van het meisje moeten dat goedkeuren. Op de Trobriand-eilanden is er geen traditionele huwelijksceremonie. Een jonge vrouw blijft in het huis van haar minnaar en verlaat het voor zonsopgang. De man en vrouw gebruiken ‘s morgens het yam-eten van de moeder van de bruid. Dan is het huwelijk gesloten. Tijdens het Yamfeest mogen ze hun eigen gang gaan.

Als de relatie niet gelukkig is kan er gescheiden worden. Een getrouwd stel kan ook gaan scheiden als de man kiest voor een andere vrouw. En steeds spelen de yams een rol in de oude en nieuwe verbintenissen.

De buitenlanders die naar Kiriwina op het Yamfeest afkomen benaderen de meisjes om mwaki-mwaki te doen. Ze lichten hun rokjes op en laten hun achterwerk en schaamdelen zien. Daarna verkrachten ze.

Paul Theroux beschrijft de mensen en eilanden op een uiterst knappe en boeiende wijze. De Trobriand-kinderen vindt hij erg verwend; ze zijn lawaaierig en brutaal en worden zelden berispt. Ze plagen hem als dim-dim (buitenlander). Ze gaan niet graag naar school, maar zijn uiterst handig in het maken van dingen en ze houden van verhalen en hun tradities.

Met zijn kajak moet hij goede doorgangen in het omringende koraal vinden om op de diepblauwe zee naar eilandjes te varen. Zo naar Kitiva op acht kilometer buiten het rif. De eilanders leven van tuinbouw en visserij. Vanuit hoofdplaats Losuia en door de modderige baai vaart hij naar Kaileuna, dat vlak en groen opdoemt. Het strand is prachtig wit. En hij wordt begroet door twee vrouwen die. zoals alle eilanders, met ontbloot bovenlichaam lopen.  Hij verblijft in het dorp Kaisiga, waar hij de levenswijze gadeslaat. De bewoners zijn vredelievend en gastvrij. En heel godsdienstig. Ze houden hun dorp keurig schoon.

Naar het langgerekte eilandje Tuma mag hij niet gaan. omdat daar de geest van de doden leeft.

Het liefst is hij op Kaileuna. Daar wordt het Yamfeest rustiger gevierd, omdat de eilanders adventisten zijn. Op het hoofdeiland gaat alles er wilder aan toe en moet Paul Theroux vluchten voor dreigende jongens. 

Uiteindelijk concludeert Paul Theroux dat hij de eilanden minder idyllisch vind dan hij vooraf had beschouwd. De samenleving is doortrokken van magie, bijgeloof, mythen, gevaren, rivaliteiten en oude gewoonten. Ze lachen vreemdelingen uit en bedreigen ze. Er is een onderstroom aan geweld.

In geen enkele atlas of kaart ben ik het tegengekomen. Bemanningen van zeilboten of vaartuigen zullen het ongetwijfeld weten, maar ik deed mijn ontdekking via Google Earth. In het IJsselmeer ligt wel degelijk een eilandje. Ongeveer 8km van Medemblik. Naamloos. Veel is er niet te onderscheiden. Ik zie de kleuren van vegetatie en zand. Gebouwen ontbreken, alsook een aanlegsteiger. Als er een lezer (m/v) is die mij meer gegevens kan verschaffen ben, zou me dat goed doen.

Via Google Earth de friese meren verkend op eilandjes. Vaak hebben ze geen naam, althans op GE; ze lijken op één na ook allen zonder bebouwing, dus onbewoond. Wel neem ik boomgroepen waar. Heel geschikt om er met een vaartuig aan te leggen en te bivakkeren of kamperen. Van enig toezicht zal geen sprake zijn, dus wordt er een beroep gedaan op discipline.

In het grote Slotermeer geen eilandje, wel diverse kleintjes in De Leijen onder Leeuwarden en De Petten; in De Fleuzen en Heegermeer twee, voorts één in de Aldhof, ‘t Fliet, Koevordermeer, Morra. Een heel aparte in het Snekermeer. Een mooi gevormd schiereiland in de Terkaplester Polle. In de Aldhof zie ik de enige bebouwing, een eilandje met een huis, dat wel eens particulier bezit zou kunnen zijn.

Eilandje in het Heegermeer

Een week lang heb ik dichtbij het Tsjeukemeer vertoefd. Vanaf de oever zijn er twee eilandjes te zien, die mij als islomaan erg aantrekken. Ze hebben zelfs namen, genoemd naar twee vrouwen, waarvan een standbeeld bij Oosterzee staat.

Ik wil er al een tijd heen. Begin-februari had ik ze op de schaats kunnen bereiken. Maar toen ik het plan wilde realiseren, viel de dooi in. Het zal dus een keer met een vaartuig moeten gebeuren.

Er kan gekampeerd worden..